Aleanca Progresive i bashkohet botës në festimin e kësaj Dite Ndërkombëtare të Demokracisë. Ne shprehim solidaritetin tonë me të gjithë popujt që vazhdojnë me luftën e tyre për demokraci.
Nuk është sekret që institucionet demokratike në mbarë globin janë nën sulm, si nga brenda ashtu edhe nga jashtë. Ajo që dikur ishte një fenomen unik në disa vende, tani është përhapur në shumicën, nëse jo në të gjitha, vendet demokratike. Sasi të mëdha burimesh po përdoren në fushata dezinformimi, manipulimi politik dhe në dobësimin e institucioneve demokratike. Spektri i aventurizmit ushtarak e ka shtyrë veten edhe një herë në rrjedhën kryesore të diskursit politik. Këto zhvillime janë shqetësuese duke pasur parasysh vitet e fundit të rënies demokratike dhe një mundësi në rritje të përkeqësimit të kushteve sociale, politike dhe ekonomike.
Si socialistë, socialdemokratë dhe progresistë, është urgjente që të punojmë drejt zgjidhjeve të qarta dhe koherente përpara se rënia demokratike të shndërrohet plotësisht në epërsi autoritare. Është vërtet shqetësuese që ndërsa po i afrohemi një shekulli që nga vala e autoritarizmit dhe populizmit reaksionar që lindi Luftën e Dytë Botërore, ne tani përballemi me një ringjallje të ngjashme të përhapur të despotizmit.
Është e rëndësishme të theksohet se socialdemokratët dhe progresistët kanë korrur fitore vendimtare në zgjedhjet kombëtare në Azi, Amerikë dhe Evropë. Megjithatë, nuk mund të jemi të sigurt se zgjedhje të tilla do të paraqesin një ndalesë të kthimit të autoritarizmit. Duhet bërë një përpjekje më serioze dhe e bashkërenduar për të penguar përhapjen e tendencave autoritare dhe për të adresuar shkaqet rrënjësore të rënies demokratike.
Është e qartë se demokracia liberale siç ekziston tani ka pasur mangësi në adresimin e shumë problemeve sociale, ekonomike dhe mjedisore të botës. Rendi aktual ekonomik i kapitalizmit neoliberal me të vërtetë ka lëshuar një rritje të jashtëzakonshme ekonomike, por nga një progres i tillë kanë përfituar kryesisht disa dhe ka krijuar pabarazi të mëdha në pasuri dhe pushtet dhe pabarazi gjinore. Është shqetësuese që po shohim një rritje të sulmeve ndaj të drejtave themelore të të margjinalizuarve ekonomikisht, emigrantëve, grave dhe personave LGBT+. Krizat e shumta me të cilat përballemi ka sjellë pasiguri dhe pasiguri të thellë.
Për më tepër, sfidat e mëdha me të cilat përballemi në arritjen e qëndrueshmërisë në ekonominë dhe shoqërinë tonë janë pengesa të jashtëzakonshme që ushqejnë pasiguri dhe ankth të përgjithshëm shoqëror. Mosveprimi i vazhdueshëm ofron terren pjellor që politika reaksionare të përfitojë nga këto.
Kur qeverisja demokratike nuk arrin t’i trajtojë këto probleme dhe të përmbushë premtimet e saj, kjo vetëm i shtyn shoqëritë në krahët e autokratëve. Analiza e tyre e thjeshtëzuar e problemeve globale dhe qasja e tyre jodemokratike ndaj politikës janë katastrofike për shoqëritë tona. Zgjidhjet nuk kapin nuancat dhe kompleksitetin e komuniteteve tona dhe për këtë arsye janë të detyruara të dështojnë. Por është një aktakuzë për rendin aktual politik dhe ekonomik kur qytetarët votojnë me dëshirë për lëvizje të tilla mbi partitë politike dhe kandidatët demokratikë.
Lëvizja globale e progresistëve duhet të mësojë nga këto gabime të rendit aktual dhe të krijojë strategji dhe zgjidhje të reja për t’i dhënë fund kësaj epërsie të autoritarizmit dhe për të sjellë një rilindje të qeverisjes demokratike dhe për të ndërtuar demokraci elastike. Është gjithashtu e rëndësishme të theksohet se një rend botëror shumëpolar po merr formë dhe është alarmante që autokratët dhe populistët po bëhen nxitësit dhe përkrahësit e tij. Narrativa jonë e demokracisë sociale ku jepet drejtësia duhet të konkurrojë në mënyrë aktive me këto forca autoritare brenda shoqërive tona. Nuk mund të lejojmë që despotizmi të bëhet edhe një herë paradigma dominuese. Ne nuk mund të lejojmë që unilateralizmi dhe shpërfillja e pahijshme e ligjeve ndërkombëtare të bëhen normalja e re. Socialistët, socialdemokratët dhe progresistët duhet të theksojnë një frymë të re demokracie që thekson prosperitetin kolektiv dhe liritë e garantuara për të gjithë.
Në këtë drejtim, ne besojmë se duhet të ndërmerren veprime strategjike për të garantuar që të drejtat e njeriut, sundimi i ligjit dhe paqja dhe siguria kolektive – të gjitha shenjat dalluese të qeverisjes demokratike të mbrohen.
1.Një frymë e rinovuar internacionalizmi dhe bashkëpunimi
Kriza klimatike, pandemia e Covid-it dhe kërcënimet e shumta për paqen dhe sigurinë kanë treguar nevojën për bashkëpunim më të madh midis vendeve dhe marrëzinë e izolacionizmit. Për më tepër, nëse do të arrihet një epokë e re demokratizimi, ajo mund të bëhet vetëm kur demokracitë ofrojnë mbështetje për demokracitë e tjera të luftuara. Autoritarizmi ka treguar se është një lëvizje ndërkombëtare. Prandaj, rezistenca ndaj saj duhet të jetë po aq në një front global.
Përvoja jonë e kohëve të fundit ka treguar se izolacionizmi shërben vetëm për të forcuar tendencat antidemokratike dhe për të inkurajuar abuzimet nga autoritarët. Përvoja e kaluar e punës solidare midis partive dhe lëvizjeve midis Veriut dhe Jugut Global kanë treguar një efikasitet të jashtëzakonshëm në parandalimin ose reduktimin e abuzimit. Po kështu, internacionalizmi është paraqitur si një frenues i fuqishëm ndaj abuzimit të sundimit ndërkombëtar të ligjit.
Si të tillë, ne i bëjmë thirrje spektrit të gjerë të lëvizjeve demokratike dhe partive politike që të punojnë së bashku dhe të ndërtojnë aleanca për të shërbyer si shtylla kurrizore e kësaj lëvizjeje demokratike globale.
2.Ndërtimi i demokracive elastike dhe institucioneve demokratike
Ne gjithashtu duhet të sigurojmë që demokracitë të jenë në gjendje të përballojnë sulmet e shumta të paraqitura nga autoritarët. Institucionet e forta demokratike që ekzistojnë janë një garanci kundër sulmit ndaj lirive të njerëzve dhe shërben si një kontroll për abuzimet e të fuqishmëve kundër të pafuqishmëve.
Promovimi i demokracive elastike nuk është vetëm një mbrojtje kundër autoritarizmit zvarritës, por gjithashtu garanton ofrimin efektiv të mirëqenies sociale dhe mbrojtjeve. Populistët dhe autokratët kanë treguar vazhdimisht joefektivitetin e tyre në zbatimin e këtyre programeve kur shpërthejnë krizat. Kuptimi i kujdesshëm i shkaqeve themelore të këtyre krizave dhe zgjidhjet efektive për këto nuk kanë qenë kurrë një shenjë dalluese e regjimeve autoritare. Vetëm qeverisja demokratike mund të sigurojë vullnetin politik dhe të jap zgjidhje efektive për krizat aktuale ekonomike, sociale, politike, kulturore, mjedisore, shëndetësore dhe të sigurisë me të cilat përballemi sot.
3.Forcimi i përfshirjes së qytetarëve në qeverisje dhe promovimi i lëvizjeve demokratike popullore
Si socialdemokratë ne besojmë se institucione të forta duhet të ekzistojnë së bashku me lëvizjet e forta të njerëzve. Nuk është rastësi që rritja e lëvizjeve të forta të punëtorëve, grave, rinisë, pakicave dhe popujve të tjerë të shtypur u zhvillua krahas demokratizimit më të madh. Kjo traditë e mobilizimit popullor dhe demokratik të qytetarëve ka qenë prej kohësh një trashëgimi e dashur e traditës politike socialiste, socialdemokrate dhe progresive. Ne kemi nevojë për një kthim në tradita të tilla.
Një qytetari aktive e përkushtuar ndaj vlerave të demokracisë është një forcë e fuqishme drejt garantimit të qeverisjes efektive. Përfshirja kuptimplotë e qytetarëve në të gjitha nivelet e qeverisjes garanton që qeverisja demokratike mund të përmbushë premtimet e saj. Për më tepër, vigjilenca nga një qytetari e fuqizuar është një mjet efektiv kundër abuzimit dhe korrupsionit.
Krijimi i mjedisit politik, social dhe kulturor për lëvizjet dhe organizatat e njerëzve duhet të jetë një detyrë kryesore. Si parti politike socialiste, socialdemokrate dhe progresive, ne u bëjmë thirrje qeverive të sigurojnë që pjesëmarrja e njerëzve të tillë të jetë e garantuar krahas sigurimit të ekzistencës së masave mbrojtëse për të siguruar shoqërimin e lirë të njerëzve për të ushtruar të drejtat e tyre demokratike.
