Një thashethem sensacional ka ardhur nga Shtetet e Bashkuara: Donald Trump dhe Xi Jinping mund të jenë duke punuar për një marrëveshje mbi Tajvanin. Edhe më mirë, sipas një raporti ekskluziv nga “Wall Street Journal”. presidenti kinez po synon një ndryshim rrënjësor në politikën e administratës amerikane ndaj Taipeit pas një viti përgatitjesh për terrenin. Vetë Trump ka shprehur interes për të arritur një marrëveshje ekonomike me Kinën, dhe tani Xi dëshiron të kërkojë në këmbim që SHBA-të të deklarojnë zyrtarisht kundërshtimin e tyre ndaj pavarësisë së ishullit.
Polemikat
Çështja është e thjeshtë: Xi nuk do të ishte më i kënaqur me qëndrimin e SHBA-së të mbështetur nga administrata e mëparshme e udhëhequr nga Joe Biden, përkatësisht se Uashingtoni “nuk e mbështet” pavarësinë e Tajvanit. Kjo deklaratë, sigurisht, e siguroi Pekinin, por nuk devijoi nga politika strategjikisht e paqartë e SHBA-së në lidhje me “Politikën e Një Kine”, e cila njeh pretendimet e Pekinit ndaj Tajvanit pa i mbështetur ato. Që kur erdhi në pushtet në fund të vitit 2012, Xi e ka bërë kalimin e Tajvanit nën kontrollin e Pekinit një parim kyç të “ëndrrës” së tij për rilindje kombëtare. Tani në mandatin e tij të tretë, ai vazhdon të theksojë se “ribashkimi” është i pashmangshëm dhe nuk mund të ndalet nga forcat e jashtme, duke iu referuar mbështetjes politike dhe ushtarake të Uashingtonit për Taipein.
Pavarësia e Tajvanit
Për udhëheqësin kinez, ndryshimi midis mosmbështetjes së pavarësisë së Tajvanit dhe kundërshtimit të saj të hapur nuk është thjesht semantik. Kjo do të sinjalizonte një ndryshim rrënjësor në politikën amerikane nga një qëndrim neutral në një që përputhet në mënyrë aktive me Pekinin kundër sovranitetit të ishullit. Burimet amerikane, jo çuditërisht, besojnë se Xi do të shfrytëzojë çdo mundësi që i jepet me Trump për të ushtruar presion mbi udhëheqësin amerikan që të mbajë një qëndrim të vendosur kundër pavarësisë së Tajvanit.
Marrëveshja e mundshme
Çfarë mund të ndodhë pra? WSJ pretendon se Xi synon të përfitojë nga marrëveshja e TikTok dhe samiti i ardhshëm i Azi-Paqësorit në Korenë e Jugut për të çuar përpara kërkesën e tij në Uashington: kundërshtimin e pavarësisë së Tajvanit. ” Ne kemi deklaruar prej kohësh se kundërshtojmë çdo ndryshim të njëanshëm të status quo-së nga secila palë “, tha një zëdhënës i Departamentit të Shtetit në lidhje me çështjen. Megjithatë, Pekini beson se kjo mund të ndryshojë mendjen e SHBA-së. Në diskutimet me homologët e tyre amerikanë, këshilltarët politikë kinezë jashtë qeverisë thuhet se kanë theksuar tashmë nevojën që Shtetet e Bashkuara të njoftojnë zyrtarisht kundërshtimin e tyre ndaj pavarësisë së Tajvanit përpara se të nënshkruhet ndonjë marrëveshje ekonomike midis palëve.
Qëndrimi i Trump
Trump, ndryshe nga Biden, ka shmangur kryesisht deklarimin e qartë nëse Shtetet e Bashkuara do të ndërhynin ushtarakisht nëse Kina do të pushtonte Taipein. Kujtojmë se administrata Trump kohët e fundit vonoi disa ndihma ushtarake dhe i mohoi Presidentit Tajvanez William Lai një ndalesë tranziti për në Shtetet e Bashkuara, një veprim që e detyruan Lain të anulonte udhëtimin e tij në Amerikën Latine. Këto veprime ngritën pyetje si në Uashington ashtu edhe në Taipei në lidhje me përparësinë që i jepej një marrëveshjeje tregtare me Kinën mbi mbështetjen për Tajvanin.
