Bashkimi Evropian ende nuk e ka përcaktuar pasuesin e emisarit për dialogun Kosovë-Serbi, Miroslav Lajçak, mandati i të cilit përfundon në fund të muajit janar. Në BE kanë thënë shkurt se janë duke punuar në këtë drejtim.
Partia në pushtet Vetëvendosje kërkon nga BE-së që ta caktojë një emisar i cili do ta ketë rolin balancues në dialog dhe, siç thonë, jo një si Lajçak i cili e ka favorizuar Serbinë. Ndërsa, analistët kërkojnë nga Qeveria që të ketë koordinim me SHBA-të për të pasur sukses në proces të dialogut në Bruksel.
Në fund të këtij muaji përfundon mandati i emisarit të BE-së për dialogun Kosovë-Serbi, Miroslav Lajçak, i cili për herë të parë ishte emëruar në vitin 2020. Bashkimi Evropian nuk e ka komentuar gjatë ditës së kush do ta pasojë Lajçakun si ndërmjetës i bisedimeve, por ka thënë shkurt se janë duke punuar në këtë drejtim. Ish-presidenti i Sllovenisë, Borut Pahor i cili ishte vet deklaruar se është i gatshëm për këtë postë duke premtuar edhe ndryshimin e dinamikave në dialog, të premten e javës që shkoi hoqi dorë me arsyetimin se BE-ja do ta shkurtojë buxhetin për emisarin e ardhshëm dhe për shkak të disa pakënaqësive ndaj tij brenda unionit.
Ndërkohë, jo zyrtarisht kanë qarkulluar disa emra për emisar të dialogut Kosovë Serbi: ish-ministri i Finlandës, Pekka Havisto, dhe diplomati nga Danimarka, Peter Sorensen. Që të dy kanë përvojë nga rajoni i Ballkanit Perëndimor. Por, as këtë nuk e ka komentuar BE-ja. Përfaqësuesja e Lartë për Politikë të Jashtme të BE-së, Kaja Kallas, do të zgjedhë se kë do ta emërojë si përfaqësues të posaçëm të për dialogun Kosovë-Serbi. Në Kosovë ndërkaq ka shpresa se një tjetër profil i emisarit do të emërohet për dallim nga Lajçak. Deputeti i VV-së, Vendenis Lahu, ka kritikuar emisarin Lajçak për qasje jo balancuese në dialog.
“Lajçak nuk ka qenë mjaftueshëm frytdhënës puna e tij për shkak se gjatë këtyre viteve kemi parë se puna e tij nuk ka qenë e balancuar. Nuk e di pse mund të ketë ardhur kjo për faktin se BE-ja nuk e njeh Kosovën, apo se Lajcak vjen nga një vend që nuk e njeh Kosovën”, tha për rtv21 Vendenis Lahu, deputet i VV-së.
Deputeti Lahu pret nga BE-ja që ta emëroj një emisar i cili është më konstruktiv dhe realist në dialogun e Brukselit.
“Tentimi i BE-së për ta joshur Serbinë duke e favorizuar do të sjellë rezultate. Përzgjedhja e një emisari të ri duhet të jetë më realist dhe konstruktiv i cili do ti shërbente dialogut dhe paqës në rajon”, tha Lahu.
Ish-ambasadori i Kosovës në Bullgari, Edon Cana, konsideron se çështja e ndërmjetësuesit në dialogut mund të jetë shkas që ky proces të mos ecë përpara. Por, sipas tij, nëse Kosova ka një koordinim të duhur me SHBA-në kjo reflekton edhe në ecjen përpara në dialog.
“Cilido ndërmjetësues nuk bënë asnjë lëvizje pa u koordinuar me SHBA-të paraprakisht. Unë besoj se kjo dinamikë do të ndërrohet në raport me administratën e re të Amerikës e cila besoj se këtë dinamikë do ta vendos drejtë një marrëveshje e cila do të jetë një marrëveshje finale sesa kjo që është sot e cila nuk është në interesin tonë”, tha Cana.
Që nga emërimi i tij si ndërmjetës i dialogut Kosovë-Serbi, Mirlsav Lajçak kishte marrë kritika të shumta nga partitë në pushtet dhe opozitë, për shkak të qasjes së tij dhe vendit prej nga vinte Sllovakia shtet ky që ende nuk e ka njohur pavarësinë e Kosovës. Por, Departamenti Amerikan i Shtetit e kishte mbështetur punën e tij në proces të dialogut. SHBA ka kërkuar nga Kosova dhe Serbia që të marrin seriozisht detyrimet e tyre sipas marrëveshjes.
