Letra e publikuar së fundmi e Radislav Krstiqit, ish gjeneralit të Ushtrisë së Republikës Srpska, i dënuar për gjenocidin në Srebrenicë, në të cilën ai merr përgjegjësinë për rolin e tij në gjenocid, e zuri Serbinë dhe Republika Srpskan në heshtje.
Viktimat e gjenocidit në Srebrenicë e cilësuan atë si të pasinqertë, sepse pothuajse të gjithë të dënuarit e Hagës që pranuan krimet e luftës e tërhoqën rrëfimin e tyre pasi u liruan nga burgu. Këtë e bënë nga frika.
Në Serbi shpallesh tradhtar i bashkësitë kombëtare, nëse nuk e mohon gjenocidin në Srebrenicë. Kështu ndodh edhe Republika Srpska. Njerëzit të cilët e pranuan publikisht gjenocidin, u ekspozuan ndaj presionit të madh saqë u desh të largoheshin nga ai entitet,
Brezi i ri në Serbi dhe Republika Srpska, rriten në një atmosferë të mohimit të gjenocidit, do të jenë edhe më larg nga e vërteta për Srebrenicën sesa baballarët e tyre.
Sipas Sonja Biserko, kryetare e Komitetit të Helsinkit për të Drejtat e Njeriut në Serbi, për gati 30 vjet në Republikën Srpska, mohimi i gjenocidit dhe krimeve të luftës, relativizimi dhe falsifikimi i tyre, si dhe kremtimi i kriminelëve të luftës, ka qenë në skenë. Ajo është edhe më e fortë sot se sa ishte tre dekada më parë.
“Ne Serbi e BeH u krijua një rrëfim se serbët u sulmuan, se ishin të pafajshëm, se nuk morën pjesë në luftëra. Pretendohet se serbët në Bosnje dhe Hercegovinë udhëhoqën lëvizjen çlirimtare, se Republika Srpska është shteti i parë serb përtej Drinës dhe se serbët do ta kenë shumë të vështirë të heqin dorë nga shteti i tyre”, tha ajo.
Sipas Biserkos, kjo është arsyeja pse kriminelët e luftës që u kthyen pas vuajtjes së dënimit trajtohen si heronj, u jepet hapësirë në media, u jepet mësim në akademitë ushtarake nëse janë personel ushtarak.
“Ata botojnë libra në të cilët japin interpretimin e tyre të luftërave në Kroaci, Bosnje-Hercegovinë dhe Kosovë. Ata janë heronj kombëtarë – kjo është e pranuar gjerësisht dhe askush nuk e konteston këtë”.
Dhe kjo narrativë, sipas Biserkos, krijon tensione në rajon, por edhe në vetë Serbinë, shkruan Radio Evropa e Lirë.
“Duke pasur parasysh se minoritetet, në radhë të parë shqiptarët dhe boshnjakët trajtohen si faktor përçarës. Është e rëndësishme të theksohet se drejtësia ndërkombëtare, mbi të gjitha ajo tranzicionale, tani po vihet në pikëpyetje sepse rendi liberal në botë po dobësohet për shkak të forcimit të partive populiste. Serbia, natyrisht, e përdor këtë për të shmangur përgjegjësinë për atë që ndodhi në vitet nëntëdhjetë”. /REL
