Agjencia ndërkombëtare e lajmeve “Reuters” i ka kushtuar një reportazh vendimit të paralajmëruar nga kryeministri Edi Rama për mbylljen e TikTok në Shqipëri, si masë kundër nxitjes së dhunës mes të rinjve, pas vrasjes tragjike të nxënësit 14-vjeçar pranë shkollës “Fan Noli” në Tiranë.
Vendimi që pritet të miratohet e hyjë në fuqi në vijim mbështetet kryesisht nga prindërit, që e shohin këtë aplikacion si nxitës të konflikteve mes të rinjve kryesisht. Por përfaqësues të opozitës, grupe të drejtash dhe pronarë biznesesh thonë se kërcënon tregtinë dhe lirinë e shprehjes përpara zgjedhjeve të majit.
Çdo mbrëmje, Ergys Katiaj ngarkon një video në TikTok duke u kujtuar klientëve se dyqani i tij në Tiranë shpërndan patate të skuqura, cigare dhe alkool gjatë natës. Telefoni i tij gumëzhin nga porositë që i shtojnë rreth 1000 euro fitimit të tij mujor.
Por Katiajt së shpejti do t’i duhet të gjejë një mënyrë të re për të tërhequr biznesin. Qeveria e Shqipërisë ka vendosur një ndalim 1-vjeçar të aplikacionit të mediave sociale pasi thotë se ka për qëllim reduktimin e dhunës tek të rinjtë, por që grupet e të drejtave dhe pronarët e bizneseve shprehen se kjo kërcënon tregun dhe lirinë e fjalës përpara zgjedhjeve të majit.
“Do të ketë një ndikim të madh në biznesin tim, sepse shumica e shitjeve janë përmes dërgesës falë marketingut falas të TikTok,” tha Katiaj teksa bënte dërgesat nëpër periferi të kryeqytetit.
Kryeministri Edi Rama shpalli ndalimin më 21 dhjetor pasi një djalë 14-vjeçar u godit me thikë në nëntor nga një nxënës tjetër, një krim për të cilin mediat vendase raportojnë se ndodhi pasi djemtë u përplasën në internet. TikTok pritet të mbyllet në javët e ardhshme.
Masa vjen pas bllokimeve ose ndalimeve të pjesshme në të paktën 20 vende për shkak të shqetësimeve për video të papërshtatshme ose shqetësime sigurie të lidhura me kompaninë ByteDance me bazë në Kinë, dhe afërsinë e saj me qeverinë kineze.
Në Shqipëri, Rama tha se vendimi erdhi pas diskutimeve me prindërit dhe mësuesit, por kundërshtarët e tij shqetësohen se kjo është pjesë e goditjes së kryeministrit ndaj disidencës politike pas një viti trazirash popullore.
“Kjo krijon një precedent të rrezikshëm që në çdo moment qeveritë mund të mbyllin platforma të ndryshme,” tha Orkidea Xhaferaj, nga SCiDEV me qendër në Tiranë.
TikTok tha se po kërkonte “sqarime urgjente” nga qeveria shqiptare sepse “raportet e shumta kanë konfirmuar se videot që çuan në atë incident po postoheshin në një platformë tjetër, jo në TikTok”.
Shqipëria pati protesta të rregullta të dhunshme vitin e kaluar kundër burgosjes së kundërshtarëve politikë. Demonstruesit hodhën bomba me benzinë ndaj ndërtesave qeveritare teksa policia u përgjigj me gaz lotsjellës dhe ujë me presion.
Drejtuesit e dy partive më të mëdha opozitare, Sali Berisha i Partisë Demokratike dhe Ilir Meta i Partisë së Lirisë, akuzohen për akte korrupsioni. Ata mohojnë akuzat, të cilat thonë se janë të motivuara politikisht.
Arlind Qori, kreu i partisë politike “Bashkë” të formuar në vitin 2022, tha se ndalimi i TikTok shkurton një mjet të fuqishëm komunikimi të opozitës.
“Ai dëshiron të na mbyllë gojën,” thotë Qori nga zyra e tij ku mbështetësit e partisë u strehuan nga i ftohti dhe diskutuan planet e tyre të fushatës.
Rama këmbëngul se masa ka për qëllim mbrojtjen e të rinjve. Në një rrugicë në qendër të Tiranës, një foto e nxënësit të vrarë është varur në një shtyllë elektrike të rrethuar me lule të thara dhe mesazhe nga miqtë.
Ai u godit me thikë atje dhe shkoi drejt shkollës së tij i gjakosur para se të vinte një ambulancë.
“Brenda TikTok-ut të Kinës nuk sheh huliganizëm, perversitet, dhunë, bullizëm, krim”, tha Rama kur shpalli vendimin e tij muajin e kaluar, shkruan Lapsi.al. “Ndërsa në TikTok-un jashtë Kinës vetëm llum dhe të poshtër. Pse na duhet kjo?”.
