Në Perëndim nën sanksione, në Pekin në mesin e të ftuarve në paradën ushtarake për Ditën e Çlirimit.
Presidenti kinez, Xi Jinping, do të mbledhë në fillim të shtatorit udhëheqësit e Rusisë, Koresë së Veriut, Mianmarit, Iranit dhe vendeve që janë nën sanksione perëndimore.
Vladimir Putin dhe Kim Jong Un, dy nga liderët më të izoluar ndërkombëtarisht, do të jenë më 3 shtator në Pekin në paradën me të cilën Kina shënon përfundimin e Luftës së Dytë Botërore dhe dorëzimin e Japonisë.
Në këtë ngjarje do të jetë i pranishëm edhe presidenti i Serbisë, Aleksandar Vuçiq, i cili muajt e fundit po përballet me protesta masive antiqeveritare.
Ndërsa, udhëheqës perëndimorë pothuajse nuk do të jenë në mesin e 26 kryetarëve të shteteve ose qeverive që udhëtojnë për në Pekin.
Deri më tani, pjesëmarrjen e ka konfirmuar Robert Fico, kryeministër i Sllovakisë, shtet anëtar i Bashkimit Evropian (BE).
Sipas njoftimeve të Pekinit, në paradën ushtarake do të jenë të pranishëm edhe lideri autoritar i Bjellorusisë, Aleksandar Lukashenko, lideri armen Nikol Pashinian, dhe presidenti i Azerbajxhanit, Ilham Aliyev.
Në Pekin, sipas këtyre njoftimeve, do të shkojnë edhe presidenti indonezian, Prabowo Subianto, kryetari i Asamblesë së Koresë së Jugut, Woo Won-shik, dhe ish-kryeministri japonez Yukio Hatoyama.
Në paradën e kaluar kishte udhëheqës perëndimorë
Millan Igrutinoviq nga Instituti për Studime Evropiane në Beograd thekson për Radion Evropa e Lirë se në paradën e mëparshme të mbajtur më 2015, në Pekin kishte më shumë udhëheqës shtetërorë, kryesisht perëndimorë.
Ai thotë se parada e sivjetme mbahet në sfondin e pushtimit rus të Ukrainës, tensioneve ekonomike midis Shteteve të Bashkuara dhe Kinës dhe “luftës së ftohtë” midis këtyre fuqive të mëdha, si dhe raporteve gjithnjë e më të këqija mes BE-së dhe Kinës.
“Tani për Xinë po shfaqet mundësia që përmes kësaj parade të imponojë, në mënyrë të heshtur dhe pse jo vizualisht, pa zë, veten si lider i pakufizuar i një grupi vendesh”, vlerësoi ai.
Megjithatë, ai theksoi se këto nuk janë aleanca në kuptimin formal, dhe sidomos jo ushtarake.
“Por, duke pasur parasysh ‘yllin kryesor’, del përfundimi se Kina mes të gjitha këtyre vendeve është padyshim më e fuqishme ekonomikisht, por edhe më e qëndrueshme dhe ka më shumë mundësi të jetë më dominuese në aspektin ushtarak”, shtoi ai.
Pekini nuk ia ka kthyer shpinën Moskës
Dyert e shumë kryeqyteteve botërore, sidomos në Perëndim, janë të mbyllura për liderin rus, Vladimir Putin, por jo në Pekin.
Rusia është nën sanksione perëndimore për shkak të pushtimit të Ukrainës fqinje, pushtim që ka nisur para tre vjetësh.
Përjashtim këtu bëri takimi që Putin zhvilloi me presidentin amerikan, Donald Trump, më 15 gusht në Alaskë, teksa Trump po përpiqet të gjejë një zgjidhje për t’i dhënë fund luftës.
Që nga fillimi i pushtimit rus i Ukrainës, Pekini pohon se është neutral, por njëkohësisht blen naftë dhe gaz rus, burime kyç të të ardhurave për Moskën, dhe furnizon ushtrinë ruse me teknologji me përdorim të dyfishtë.
Pekini është aleati kryesor i Phenianit
Lideri i Koresë së Veriut, Kim Jong Un, i cili rrallë zhvillon vizita jashtë vendit, qëndroi për herë të fundit në Pekin në vitin 2019.
Pekini është aleati dhe partneri kryesor tregtar i Koresë së Veriut, dhe konsiderohet gjithashtu një faktor i rëndësishëm diplomatik në negociatat e ndjeshme mbi programin bërthamor dhe raketor të Phenianit.
Koreja e Veriut është nën sanksione të BE-së, që synojnë ta detyrojë të heqë dorë nga zhvillimi i armëve bërthamore dhe raketave balistike, të cilat konsiderohen si kërcënim serioz për paqen dhe sigurinë ndërkombëtare.
Shtetet e Bashkuara të Amerikës më 28 gusht kanë vendosur një paketë të re sanksionesh ndaj Koresë së Veriut.
Koreja e Veriut rikonfirmon mbështetjen për luftën e Rusisë në Ukrainë
Por, presidenti amerikan, Donald Trump, më 25 gusht njoftoi se do të takohet me Kim Jong Unin “në një moment të caktuar”.
Pa dhënë më shumë detaje, Trump tha se “ka një marrëdhënie shumë të mirë me Kim Jong Unin”.
Organizata e Kombeve të Bashkuara ka miratuar shtatë paketa sanksionesh ndaj Koresë së Veriut.
Kina si mbrojtëse e Mianmarit
Mianmari është nën udhëheqje ushtarake që nga fillimi i shkurtit 2021, kur ushtria rrëzoi Qeverinë e zgjedhur të udhëheqëses civile Aung San Suu Kyi.
Ky shtet aziatik tani është në një luftë civile, pasi marrja e pushtetit nga ushtria u përball me një rezistencë masive paqësore, e cila që atëherë është shndërruar në një luftë të gjerë të armatosur.
Si përgjigje, BE-ja ka vendosur sanksione ndaj Mianmarit, dhe SHBA-ja po ashtu ka vendosur sanksione.
