Prokurorët e shtetit boshnjak urdhëruan të mërkurën arrestimin e liderit separatist serb Milorad Dodik dhe ndihmësve të tij për injorimin e një ftese gjyqësore, një veprim të cilit Dodik u zotua t’i rezistonte me ndihmën e Rusisë.
Bëhet e ditur se mosmarrëveshja, e cila vë Dodik dhe aleatët e tij Rusinë dhe Serbinë kundër SHBA-së dhe BE-së, është një nga kërcënimet më të mëdha për paqen në Ballkan që nga konfliktet e viteve 1990 që pasuan kolapsin e Jugosllavisë socialiste.
Dhe filloi pasi Dodik, presidenti i Republikës autonome Serbe të Bosnjës, sfidoi vendimet e të dërguarit ndërkombëtar në Bosnje, roli i të cilit është të parandalojë rrëshqitjen e shtetit multi-etnik ballkanik në konflikt.
Dodik u dënua me një vit burg dhe u ndalua nga mbajtja e detyrës për gjashtë vjet në një vendim gjykate që ai mund të apelojë.
Si përgjigje, Dodik inicioi ligje që ndalojnë gjyqësorin dhe policinë shtetërore nga rajoni.
Zyra e prokurorit të shtetit më pas hapi atë që e përshkroi si sulm ndaj rendit kushtetues, shkruan Reuters, përcjell Telegrafi.
Të mërkurën, ajo kërkoi arrestimin e Dodik për dështimin për t’iu përgjigjur ftesës së gjykatës, megjithëse ishte e paqartë nëse synonte ta ndalonte atë dhe aleatët e tij apo thjesht t’i shoqëronte në gjykatë.
“Ky është një biznes i pavlefshëm”, tha Dodik në një konferencë shtypi në qendrën e rajonit Banja Luka, duke treguar urdhrin e arrestit.
“Kjo është e motivuar politikisht dhe ne nuk duam të marrim pjesë në të”, shtoi ai.
Raportohet se Dodik po planifikon të zhvillojë takime të nivelit të lartë me përfaqësuesit rusë në ditët në vijim.
Ai tha në konferencë se do t’i kërkonte Rusisë të vërë veton ndaj zgjatjes së misionit paqeruajtës evropian për Bosnjën në Këshillin e Sigurimit të Kombeve të Bashkuara, i cili do të pritet në nëntor.
Ndërkohë, forca paqeruajtëse e BE-së, EUFOR, njoftoi se kishte filluar vendosjen e forcave rezervë në Bosnje për të ruajtur stabilitetin dhe sigurinë.
Ajo nuk pranoi të jepte numrin e trupave, por qindra ushtarë të rinj pritet të mbërrijnë.
Agjencia Shtetërore e Hetimit dhe Mbrojtjes konfirmoi se ka marrë një kërkesë për të ndihmuar policinë e gjykatës shtetërore në kapjen e Dodikut, kryeministrit të rajonit Radovan Viskoviq dhe presidentit të parlamentit Nenad Stevandiq.
Ndryshe, Republika Serbe e Bosnjës dhe Federata Boshnjako-Kroate janë dy rajone të krijuara pas luftës së Bosnjës 1992-1995, në të cilën vdiqën 100,000 persona.
Ata janë të lidhur nga një qeveri e dobët qendrore në një shtet të mbikëqyrur nga një autoritet ndërkombëtar, i njohur si përfaqësuesi i lartë, aktualisht Christian Schmidt.
Të mërkurën, parlamenti i rajonit serb u mblodh në një përpjekje për të miratuar një kushtetutë të re për Republikën Serbe, e cila do të anulonte të gjitha reformat e rënë dakord në dekada pas nënshkrimit të marrëveshjes së paqes të Dejtonit të mbështetur nga SHBA që i dha fund luftës.
Schmidt paralajmëroi se ndryshimi i kushtetutës ishte një shkelje e marrëveshjes së paqes dhe përfaqësonte “një rrezik serioz”.
Ai u bëri thirrje deputetëve që të refuzojnë “këtë sulm ndaj rendit kushtetues të Bosnje dhe Hercegovinës dhe karakterit shumë-etnik të Republika Srpska”.
Dodik të mërkurën tha se kishte në plan të etiketonte zyrën e Schmidt një “organizatë kriminale” në Republikën Serbe.
Rusia, Serbia dhe Hungaria kanë mbështetur Dodikun, i cili ka thënë se rajoni i tij duhet të ndahet nga Bosnja dhe t’i bashkohet Serbisë.
Moska e ka quajtur vendimin e gjykatës boshnjake “një goditje ndaj stabilitetit në rajonin e Ballkanit”.
Sekretari i Departamentit të Shtetit të SHBA, Marco Rubio, megjithatë, tha se veprimet e Dodik po minonin institucionet e Bosnjës dhe po kërcënonin sigurinë dhe stabilitetin e saj, duke u bërë thirrje partnerëve amerikanë në rajon “të bashkohen kundër kësaj sjelljeje të rrezikshme dhe destabilizuese”.
Deklarata e tij ishte një goditje për Dodikun, i cili shpreson se administrata e Presidentit Donald Trump do të favorizojë agjendën separatiste serbe.
