Turqia planifikon të nisë anijen e saj kozmike hënore, të pajisur me një sistem shtytës hibrid të zhvilluar në vend, në muajt e parë të vitit 2027, tha ministri i Industrisë dhe Teknologjisë së vendit, Mehmet Fatih Kacir, transmeton Anadolu.
Kacir u tha gazetarëve se Turqia ka finalizuar planin e saj të nisjes për misionin në Hënë gjatë ngjarjes së vëzhgimit të qiellit të Institutit Turk të Kërkimit Shkencor dhe Teknologjik (TUBITAK) në provincën perëndimore të Afyonkarahisar.
“Sistemi i shtytjes hibride i anijes hënore ka përfunduar të gjitha fazat e testimit”, tha Kacir duke shtuar se misioni do t’i japë Turqisë aftësi teknologjike të zotëruara nga vetëm një pjesë e vogël e vendeve. Ai tha se infrastruktura hapësinore është bërë shtyllë strategjike e aftësive mbrojtëse të Turqisë, duke treguar arritjet e fundit në projektet satelitore, përfshirë Turksat 6A, Imece, Bilsat, Rasat dhe Gokturk-2.
Kacir tha se po punohet për të siguruar akses të pavarur dhe me kosto efektive në hapësirë përmes ndërtimit të portit hapësinor ekuatorial të Turqisë në Somali, i cili synon të mbështesë përfundimisht lëshimet e satelitëve dhe anijeve kozmike të zhvilluara në vend.
“Ne jemi duke arritur pikën ku këto përpjekje do t’i mundësojnë Turqisë të prodhojë raketa të afta për të lëshuar satelitët tanë në hapësirë tërësisht me mjetet tona”, tha ai. “Rajonet ekuatoriale ofrojnë mundësinë për të hyrë në hapësirë përmes mjeteve më ekonomike, duke përfituar nga shpejtësia e rrotullimit të Tokës”, shtoi ai.
Kacir tha se këto përparime u mbështetën nga një ekosistem hapësinor vendas në rritje dhe se një teknopark hapësinor i planifikuar në Universitetin Teknik të Lindjes së Mesme (METU) do të bashkojë institucionet dhe kompanitë për të kryer aktivitete kërkimore dhe zhvillimore.
Përtej planeve të saj për aftësitë e pavarura të nisjes, Turqia po përgatitet të nënshkruajë marrëveshje bashkëpunimi ndërkombëtar për të zhvilluar dhe prodhuar komponentë për stacione të reja hapësinore dhe po kërkon të marrë pjesë në misione shtesë shkencore të hapësirës me ekuipazh, tha ai.
Zhvillimet vijnë ndërsa provinca jugperëndimore e Antalyas përgatitet të presë Kongresin e 77-të Ndërkombëtar Astronautik (IAC) nga 5-9 tetor, duke mbledhur së bashku 10 mijë pjesëmarrës nga më shumë se 100 vende.
Kacir tha se ngjarja ka thyer tashmë rekordet e mëparshme për regjistrimin paraprak dhe dorëzimet e letrave dhe është gati të bëhet një nga mbledhjet më të mëdha shkencore të mbajtura ndonjëherë në Turqi. Kongresi do të përfshijë një seksion kushtuar ‘startup’-eve hapësinore të gjeneratës së ardhshme, duke theksuar rolin e sipërmarrjeve në zhvillim krahas kompanive të themeluara.
Një takim i parlamentarëve dhe përfaqësuesve të qeverisë do të kulmojë me Deklaratën e Antalyas, e cila pritet të theksojë paqen, sigurinë dhe stabilitetin mes ndarjeve gjeopolitike globale.
