Ngrirja e menjëhershme e ndihmës së jashtme amerikane nga presidenti Donald Trump po dërgon valë tronditëse në Evropën Lindore, duke lënë grupet pro-demokracisë, mediet e pavarura, iniciativat e shoqërisë civile dhe qeveritë lokale të përpiqen të përballojnë jetesën në një rajon që shpesh përcaktohet nga rivalitetet midis Lindjes dhe Perëndimit.
Departamenti i Shtetit tha se ngrirja 90-ditore synon të çrrënjosë mbeturinat dhe të bllokojë të ashtuquajturat programe zgjimi për të ekspozuar aktivitetet e financuara nga SHBA “që bien në kundërshtim me interesat tona kombëtare” – ndërsa Trump nxjerr në mënyrë agresive agjendën e tij “Amerika e para”.
Frika për një rritje të ndikimit nga Rusia dhe Kina
Evropa Lindore ka qenë një fushë beteje për një kohë të gjatë gjeopolitike, ku interesat e politikës së jashtme Perëndimore shpesh përplasen me ato të Moskës ose Pekinit, njofton AP.
Shumë kanë frikë se ndërprerja e fondeve të SHBA-së mund të ekspozojë aleatët e Uashingtonit – dhe të krijojë një vakum që armiqtë e tij mund të kërkojnë me kënaqësi ta mbushin.
Sytrime Dervisholi, drejtoreshë ekzekutive e Shoqatës së Ndërtimit të Parafabrikuara të Kosovës, thotë se fondet e ndërprera të USAID-it do të ndikojnë negativisht në aftësinë e shoqatës së saj për të ofruar asistencë teknike për kompanitë anëtare që kërkojnë arsim dhe trajnim profesional dhe qasje në grante.
“Kosova, por edhe shoqata jonë … është e varur nga ndihma e huaj, kryesisht nga ndihma e SHBA-së,” tha ajo. “Kështu që ne vërtet shpresojmë që kjo masë … të anulohet pas 90 ditësh”, kur rishikimet e financimit nga zyrtarët amerikanë kanë përfunduar.
Safet Gerxhaliu, një analist i pavarur ekonomik në Kosovë, gjithashtu beson se ngrirja e USAID-it mund të ketë “një ndikim shumë negativ” në të ardhmen e vendit, duke prekur gjithçka, nga qeveria tek sektori privat dhe arsimi.
“Unë besoj se ndikimi është shumë i keq, sepse ato masa vijnë në të njëjtën kohë kur Kosova është nën sanksionet e komunitetit evropian,” tha ai. Brukseli ngriu disa fonde për Kosovën në vitin 2023 pas një sërë përplasjesh me pakicat etnike serbe.
